الشيخ عباس القمي

165

يازده رساله ( فارسى )

جامى گفته كه سزاوار است كه خداوند تمام عالم را بيامرزد به بركت اين قصيده . و بالجمله ولادت آن جناب در نيمه جمادى الاولى سنه 36 و شهادتش در هيجدهم يا بيست و پنجم سنه 95 واقع شد . ديگر پسر آن حضرت ، امام محمّد باقر عليه السلام ؛ باقر علوم الاوّلين الآخرين است كه اعظم مردم بود در زهد و عبادت و كثرت علم ، مادر آن حضرت فاطمه دختر امام حسن عليه السلام بود كه او را امّ عبداللّه و صديقه مىگفتند و زنى به مرتبه و درجه او نرسيد در آل حسن عليه السلام ، لهذا امام محمّد باقر عليه السلام را ابن الخيرتين و علوى بن علويّين مىگفتند . و رسول خدا صلى الله عليه و آله به جابر بن عبداللّه فرموده بود كه اى جابر اميد است كه تو در دنيا بمانى تا ملاقات كنى فرزندى از من كه از اولاد حسين خواهد بود كه او را محمّد نامند « يَبْقَرُ عِلْمَ الدّينِ بَقْراً » مىشكافد علم دين را شكافتنى ، پس هرگاه او را ملاقات كردى سلام مرا به او برسان . و جابر زنده ماند تا امام محمّدباقر عليه السلام را درك كرد ، و سلام رسول خدا را به او رسانيد ، و آن جناب لقب باقرالعلم را از رسول خدا يافت ؛ و بر هيچ متأمّل و منصفى پوشيده نيست كه آنچه از اخبار و آثار در علوم دين و تفسير قرآن و فنون آداب و احكام از آن حضرت روايت شده زياده از آن است كه در حوصله عقل بگنجد ، و بقيّه صحابه و وجوه تابعين و رؤساى فقهاء مسلمين پيوسته از علم آن جناب عليه السلام اقتباس مىنمودند و به كثرت علم و فضل آن حضرت مثل مىزدند . شيخ مفيد از عبداللّه بن عطاء مكّى روايت كرده كه مىگفت : هرگز نديدم علما را نزد احدى احقر و اصغر چنانچه مىديدم آنها را در نزد امام محمّدباقر عليه السلام و هر آينه ديدم حكم بن عتيبه را با آن كثرت علم و جلالت شأن كه در نزد مردم داشت گاهى كه در نزد آن جناب بود چنان مىنمود كه طفل دبستانى است كه در نزد معلم خود نشسته . و جابر بن يزيد جعفى هرگاه از آن حضرت روايتى مىكرد مىگفت : حديث كرد مرا وصىّ اوصياء و وارث علوم انبيا محمد بن على بن الحسين - صلوات اللّه عليهم